Urografia


Urografia jest badaniem radiologicznym, stosowanym w celu zobrazowanie dróg moczowych i nerek oraz  oceny ich funkcjonowania. Badanie opiera się na zjawisku pochłaniania promieniowania rentgenowskiego. W trakcie badania pacjentowi podaje się środek cieniujący do naczyń krwionośnych, który jest następnie wydalany przez nerki. Czynność ta pozwala na dokładne zobrazowanie kielichów, miedniczek nerkowych, moczowodów oraz pęcherza moczowego.

Do badania pacjent powinien przystąpić na czczo. Poprzedniego dnia natomiast powinien przyjąć środek przeczyszczający lub też wykonać lewatywę, aby w przewodzie pokarmowym nie zalegały masy kałowe oraz gazy.

Zalecane leki powinny być przyjęte o zwykłej porze w dniu badania. Konieczne jest ich popicie odpowiednią ilością płynu. Osoby chore na cukrzycę, leczone metforminą powinny przerwać przyjmowanie leków na dwa dni przed badaniem, jednak powinno zostać to skonsultowane z lekarzem prowadzącym leczenie cukrzycy. O fakcie przyjmowania tego leku chory powinien poinformować lekarza kierującego na badanie z podaniem środka cieniującego.

Badanie urograficzne - zdjęcie nerek i pęcherzaBadanie polega na wykonaniu 4 zdjęć radiologicznych jamy brzusznej. Pierwsze wykonuje się przed podaniem środka kontrastującego, drugie około 7 minut po podaniu kontrastu, a kolejne po upływie 14 i  21 minut. Czasami wskazane jest także wykonanie zdjęcia „późnego” czyli po upływie kilkudziesięciu minut lub też po oddaniu moczu, w celu wskazania czy mocz zalega w pęcherzu.

Bezpośrednio po badaniu oraz w następnym dniu należy wypić przynajmniej 1,5 litra płynów, dzięki czemu możliwe jest całkowite usunięcie środka cieniującego z organizmu.

Pacjent powinien poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, nadwrażliwości na środki cieniujące oraz o alergiach.

Wskazania i zastosowanie

Istnieje wiele wskazań do wykonania urografii, wśród najważniejszych można wymienić:

  • guzy i torbiele nerek,
  • urazy układu moczowego,
  • patologiczne zmiany nerek,
  • kamicę nerkową,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • choroby gruczołu krokowego,
  • choroby pęcherza moczowego,
  • nawracające zakażenia układu moczowego.

Przeciwwskazania

Wśród przeciwwskazań do wykonania badania wymienić można:

  • niewydolność nerek z bezmoczem z przyczyn przednerkowych lub nerkowych,
  • podwyższony poziom kreatyniny,
  • podwyższony poziom mocznika.

Badanie nie powinno być także wykonywane u kobiet w ciąży. Natomiast kobiety karmiące piersią powinny przerwać karmienie na około 1-2 doby po badaniu.

Powikłania i objawy niepożądane

U większości pacjentów nie występują żadne objawy niepożądane. Czasami pacjenci odczuwają mrowienie ust, swędzenie skóry, nudności lub też skarżą się na uczucie ciepła. Sporadycznie zdarza się, że pacjenci zgłaszają metaliczny posmak w ustach. Ponadto dożylne podanie kontrastu może wywołać chwilowe obniżenie ciśnienia tętniczego.

Reakcje uczuleniowe po podaniu kontrastu zdarzają się niezwykle rzadko. W przypadku pacjentów, którzy w przeszłości mieli problemy po podaniu kontrastu w badaniu radiologicznym zaleca się stosowanie kontrastów, które nie zawierają jodu. Bardzo rzadkim powikłaniem jest także ostre uszkodzenie nerek przez środek cieniujący, czyli tak zwana nefropatia kontrastowa. Pojawia się głównie u osób obarczonych dużym ryzykiem, to znaczy u osób z istniejącą wcześniej niewydolnością nerek (spowodowaną na przykład cukrzycą). Zazwyczaj uszkodzenie nerek w wyniku podania środka cieniującego ma łagodny i przemijający charakter. Może być poważne, gdy w badaniach obrazowych podaje się duże objętości środka cieniującego do tętnicy, np. w koronografii lub też przy zabiegach na tętnicach wieńcowych.

Wyniki badania

Wykonanie pierwszego zdjęcia pozwala na uzyskanie informacji odnośnie liczby nerek, ich położeniu oraz kształcie, a także kształcie kielichów oraz miedniczek nerkowych. Kolejne zdjęcia pozwalają na zaobserwowanie przepływu moczu do pęcherza. Lekarz obserwuje czy w przepływie moczu nie ma żadnych trudności, a także czy obie nerki są tak samo wydolne. Ostatnie zdjęcie obrazuje pęcherz moczowy, jego ściany oraz ewentualne uchyłki i guzy. Natomiast zdjęcie wykonane po oddaniu moczu pozwala zaobserwować czy mocz nie zalega w pęcherzu.

Wynik badania powinien zostać oceniony przez lekarza zlecającego badanie, ponieważ interpretacja opisu badania powinna uwzględniać również informacje uzyskane podczas badania fizykalnego, wywiadu oraz innych badań.

VN:F [1.9.22_1171]
Ocena artykułu:

Być może zainteresują Cię także poniższe tematy: