Kolonoskopia


Kolonoskopia to endoskopowe badanie końcowej części przewodu pokarmowego, a dokładniej okrężnicy. Polega na wprowadzeniu przed odbyt kolonoskopu, czyli specjalnego wziernika kończącego się kamerą, która przesyła obraz na ekran, dzięki czemu możliwe jest oglądanie wnętrza jelita. W trakcie kolonoskopii możliwe jest także pobieranie wycinków błony śluzowej jelita, wysyłanych następnie do badania histopatologicznego oraz wykonywanie niektórych zabiegów, takich jak usuwanie polipów.

Przed badaniem przez 24-48 godzin pacjent powinien stosować płynną dietę oraz przyjmować doustne środki przeczyszczające. W dniu badania wykonuje się także wlew oczyszczający jelito, czyli lewatywę. W przypadku pacjentów z protezą naczyniową, ze zmniejszoną liczba białych krwinek, ze sztucznymi zastawkami serca i po przebytym zapaleniu wsierdza podaje się dożylnie odpowiednie antybiotyki. Przed kolonoskopią konieczne może być wykonanie innych badań, takich jak: EKG, ocena krzepnięcia krwi oraz wykluczenie nosicielstwa wirusa zapalenia wątroby.

Jeżeli poniższe stany dotyczą pacjenta, to przed badaniem lekarzowi należy również zgłosić:

Schemat kolonoskopiiBadanie wykonywane jest za pomocą kolonoskopu – narzędzia mającego kształt cienkiego, elastycznego przewodu. W trakcie badania kolonoskop wprowadza się delikatnie przed odbyt i przesuwa przez odbytnicę, aż do końcowego odcinka okrężnicy. Do światła jelita podczas badania wprowadza się gaz pod ciśnieniem, co ma na celu poszerzenie światła jelita i łatwiejsze przemieszczanie kolonoskopu.

Przygotowania do kolonoskopii mogą zmniejszyć skuteczne działanie niektórych leków, np. środków antykoncepcyjnych, dlatego konieczne jest wówczas stosowanie dodatkowej antykoncepcji, aż do momentu pojawienia się następnej miesiączki. Osoby przyjmujące leki zmniejszające krzepliwość krwi powinny zaprzestać ich stosowania na około 5-7 dni przed badaniem, jednak decyzja ta powinna być wcześniej skonsultowana z lekarzem.

Wskazania i zastosowanie

Wskazaniami do wykonania kolonoskopii są głównie:

  • podejrzenie zaburzeń wchłaniania,
  • choroba Leśniowskiego-Crohna,
  • niedokrwistość z niedoboru żelaza o niewyjaśnionej etiologii,
  • silna biegunka o niewyjaśnionej etiologii,
  • nagła, niewyjaśniona utrata masy ciała,
  • krwawienia z odbytu,
  • bóle i parcie na stolec przy braku zmian w badaniu radiologicznym,
  • badania przesiewowe w kierunku polipów oraz wczesnych postaci raka jelita grubego.

Kolonoskopia ma również zastosowanie terapeutyczne. Wówczas wykorzystuje się ją do:

  • usuwania polipów,
  • usuwania ciał obcych,
  • poszerzania zwężeń jelita grubego,
  • hamowania krwawień jelita grubego,
  • dekompresji ostrego rozdęcia okrężnicy.

Kolonoskopia stosowana może być również w celach kontrolnych. Wykorzystuje się ją do sprawdzenia czy zabiegi operacyjne na jelicie grubym zostały przeprowadzone prawidłowo oraz czy wprowadzone leczenie farmakologiczne jest skuteczne.

Przeciwwskazania

Wśród najczęstszych przeciwwskazań do wykonania kolonoskopii zaliczyć można:

  • objawy zapalenia otrzewnej, czyli deskowaty brzuch oraz bardzo silna bolesność przy dotykaniu,
  • ciężkie choroby serca oraz płuc, np. niestabilna choroba wieńcowa, ostra niewydolność oddechowa, niewydolność serca,
  • zaburzenia krzepnięcia krwi,
  • ciąża – II oraz III trymestr,
  • zaostrzenie chorób zapalnych jelita grubego.

Powikłania i objawy niepożądane

Najczęstszym powikłaniem po kolonoskopii jest krwawienie pojawiające się szczególnie po usunięciu polipa, dotyczy około 0,1-1,5% przypadków. Zdecydowanie rzadziej dochodzi do ostrego przebicia przewodu pokarmowego – 0,17% przypadków. Jeżeli po badaniu pojawią się objawy takie jak ból brzucha, dreszcze, gorączka oraz smoliste stolce należy natychmiast skontaktować się z lekarzem.

Przed badaniem pacjent może otrzymać od lekarza leki przeciwlękowe oraz uspokajające, wówczas przeciwwskazane jest prowadzenie pojazdów. Jeżeli chory chce po badaniu udać się do domu, powinna mu towarzyszyć inna osoba dorosła.

Wyniki badania

Za pomocą kolonoskopii możliwe jest wykrycie wielu dolegliwości, między innymi:

  • raka jelita grubego,
  • nieswoistego zapalenie jelita,
  • wrzodziejącego zapalenie jelita,
  • polipów,
  • zwężenia jelita.
VN:F [1.9.22_1171]
Ocena artykułu:

Być może zainteresują Cię także poniższe tematy: